De belangrijkste taak van een ijsbreker is het maken van een vaargeul in een ijsveld, hetzij op zee, in een haven, op een rivier of op een binnenwater. IJsbrekers zijn extra sterk gebouwd. Het voorschip is speciaal versterkt en aan het gebruikte staal worden strenge eisen gesteld. IJsbrekers breken het ijs door met hun schuine boeg op het ijs te varen totdat het gewicht van de boeg het ijs doet breken. Naast pure ijsbrekers bestaan er ook vrachtschepen die een ijsklasse hebben. Deze schepen hebben een versterkte romp en een speciale boeg waarmee ze door dunne ijslagen kunnen varen.